LILÂN: Libbend Lân
Jouw bodem werkt harder dan je denkt. Tijd om hem echt te leren kennen.
Wat is LILÂN?
LILÂN betekent ‘levend land’ in het Fries. En dat is precies waar dit project over gaat: de bodem als levend systeem, niet als ondergrond om op te boeren.
Vanaf juni 2026 werkt Agricycling samen met Van Hall Larenstein, Bioclear earth, Van Iperen, Langs de Melkweg en Aeres MBO Leeuwarden aan een tweejarig kennisprogramma voor Friese grondgebonden boeren op klei en zand. Geen cursus die je vergeet zodra je thuiskomt, maar een leertraject dat aansluit op jouw bedrijf, jouw grond en jouw vragen.
Kennis over bodemleven is er genoeg. Maar wat doe jij ermee?
Onderzoeksinstituten weten veel over bodemleven, nutriëntenkringlopen en organische stof. Maar die kennis bereikt de boer niet vanzelf. En als die kennis er al is, is het de vraag of je er iets mee kunt op jouw specifieke percelen.
Tegelijkertijd wordt het er niet eenvoudiger op. Regelgeving verandert. Het klimaat stelt hogere eisen aan je bodem. En de druk om efficiënter te werken met minder kunstmest groeit. LILÂN is er voor boeren die willen weten wat er speelt onder hun grond, en wat ze daar concreet mee kunnen.
“Data maakt de bodem zichtbaar en helpt ons samen te werken aan een duurzame, toekomstbestendige landbouw.”
Hoe ziet dat eruit?
Je begint breed. Via kennisdagen, veldsymposia en excursies bereiken we meer dan 200 Friese boeren. Geen droge lezingen, maar praktijkvoorbeelden van collega-boeren die al aan de slag zijn met bodemverbetering. Je raakt geïnspireerd, je herkent de vraagstukken en je ziet wat er al werkt.
Dan ga je de diepte in. In studiegroepen van 6 tot 10 boeren werk je samen met experts aan twee concrete thema’s: bemesting & optimalisatie, en bodemleven & systeemweerbaarheid. Je leert niet alleen van de experts — je leert van de boer naast je, die met dezelfde grond worstelt.
Vervolgens maak je het concreet voor jouw bedrijf. In een leergroep van zo’n 5 tot 7 boeren werk je samen met onderzoekers aan een aanpak voor jouw erf. Welke maatregelen passen bij jouw grondsoort? Wat kun jij als eerste veranderen? Geen algemeen verhaal, maar een plan dat staat.
Met jouw eigen bodem als vertrekpunt. Jij brengt je eigen bodemanalyse in. Bioclear earth kijkt op microbieel niveau wat er leeft in jouw grond. Het Wetterskip analyseert de waterkwaliteit op jouw percelen. Zo zie je precies waar je staat en wat je kunt verbeteren.
En de kennis verdwijnt niet na afloop. Wat boeren leren, wordt gedeeld. Via Kenniscentrumbodem.nl, vakbladen en het boerennetwerk Sune Grûn blijft de kennis beschikbaar. Ook voor boeren die later instappen.
Wat levert het jou op?
- Je weet wat er in jouw bodem gebeurt en hoe je dat kunt sturen
- Je bouwt een concreet plan voor een vitaler en weerbaarder bedrijf
- Je wordt minder afhankelijk van kunstmest door slimmer gebruik te maken van wat de bodem zelf doet
- Je leert van zo’n 30 andere Friese boeren die met dezelfde vraagstukken zitten
Wie zitten er achter LILÂN?
LILÂN is een samenwerking tussen Agricycling, Van Hall Larenstein (penvoerder), Langs de Melkweg, Bioclear earth, Van Iperen en Aeres MBO Leeuwarden. Het Wetterskip Fryslân en Stichting Biosintrum dragen bij als ondersteunende partners.
Het project wordt mede gefinancierd vanuit het Europees Landbouwfonds voor Plattelandsontwikkeling (GLB 2023–2027), via de SNN-regeling Kennisverspreiding en Informatie Water en Bodem Fryslân 2025.
